Tο τοξικό πολιτικό κλίμα στις ΗΠΑ και ένας περίπλοκος ιστός απειλών, πανταχού παρόντα όπως φάνηκαν και από την πολύ πρόσφατη νέα απόπειρα δολοφονίας κατά του Donald Trump, ασκούν εξαιρετική πίεση στους αξιωματούχους εθνικής ασφάλειας που είναι επιφορτισμένοι με τη διαφύλαξη της αμερικανικής δημοκρατίας.
Από τους Betsy Woodruff Swan, Kyle Cheney και Natalie Allison/POLITICO
Εμπειρογνώμονες ασφαλείας λένε ότι η έντονη πόλωση και η ολοένα και με πιο μίσος πολιτική ρητορική, που υποδαυλίζεται από ξένους αντιπάλους και υπερτροφοδοτείται από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, έχουν συνδυαστεί για να δοκιμάσουν την ικανότητα των ΗΠΑ να προστατεύει τους υποψηφίους και τους θεσμούς.
«Οι προεδρικές εκλογές του 2024 λαμβάνουν χώρα σε μια εποχή που οι ΗΠΑ αντιμετωπίζουν το πιο περίπλοκο, δυναμικό και επικίνδυνο περιβάλλον απειλής που έχω βιώσει τα 40 και πλέον χρόνια που εργάζομαι στην επιβολή του νόμου, την εσωτερική και εθνική», δήλωσε στο POLITICO ο John Cohen, πρώην ανώτερος αξιωματούχος της υπηρεσίας πληροφοριών Εσωτερικής Ασφάλειας και της αντιτρομοκρατικής υπηρεσίας.
«Αντιμετωπίζουμε απειλές στον κυβερνοχώρο, φυσικές και άλλες απειλές από ξένους και εγχώριους παράγοντες απειλών, και αυτό που είναι διαφορετικό σήμερα είναι το πώς έχουν αυτοί έχουν αγκαλιάσει πλήρως τη δύναμη του Διαδικτύου», πρόσθεσε ο Cohen. Ο ίδιος τόνισε ότι οι επαγγελματίες ασφάλειας και επιβολής του νόμου άργησαν να προσαρμοστούν σε αυτές τις αλλαγές.
Ήδη, μετά το περιστατικό της Κυριακής, οι Ρεπουμπλικάνοι έσπευσαν να ζητήσουν αυξημένα μέτρα ασφαλείας για τον πρώην πρόεδρο.
Ωστόσο και άλλοι παράγοντες συνδυάστηκαν για να ενισχύσουν την ένταση της περιόδου: Η ανάδυση και η πολιτική δύναμη της Kamala Harris, της πρώτης έγχρωμης γυναίκας που ηγείται εθνικής προεδρικής υποψηφιότητας, αφού ο Πρόεδρος Joe Biden απέσυρε την υποψηφιότητά του για επανεκλογή, το συμπιεσμένο εκλογικό ημερολόγιο που προκύπτει από την καθυστερημένη είσοδο της Harris στην κούρσα, η συσσώρευση ποινικών διώξεων που ο Trump αντιμετωπίζει εδώ και ένα χρόνο και η ανάμιξη στις εκλογές του Ιράν (μέσω hacking) και της Ρωσίας (μέσω παραπληροφόρησης).
Αν και κάθε πρόσφατη εκλογική περίοδος περιελάμβανε ορισμένες από αυτές τις προκλήσεις, ειδικά την ξένη παρέμβαση, σπάνια υπήρξε μία περίοδος που να συνδυάστηκαν όλες ταυτόχρονα -απαιτώντας από τη Μυστική Υπηρεσία να αντιμετωπίσει έναν τρομακτικό συνδυασμό εξωτερικών και εσωτερικών απειλών.
Ο John Sandweg, συνεργάτης του Nixon Peabody και πρώην εν ενεργεία διευθυντής της Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνείων των ΗΠΑ, χαρακτήρισε την προεκλογική περίοδο του 2024 «μια άνευ προηγουμένου εποχή, τουλάχιστον στη σύγχρονη ιστορία, όσον αφορά τις απαιτήσεις που υπάρχουν όσον αφορά τους πόρους».
Η προεκλογική περίοδος είναι πάντα μια πρόκληση για τη Μυστική Υπηρεσία, επειδή οι πράκτορες πρέπει να προστατεύουν τους χιλιάδες υποψηφίους που γυρίζουν τη χώρα -έτσι, ενώ φρουρούν τον Trump στο γήπεδο του γκολφ, πρέπει επίσης να προγραμματίζουν εκ των προτέρων την παρουσία τους σε προεκλογικές συγκεντρώσεις, σε ανάπαυλες των εκστρατειών και σε άλλες εμφανίσεις σε εντελώς άγνωστους χώρους που δημιουργούν πρωτοφανείς ανησυχίες για την ασφάλεια.
Οι αποτυχίες που επέτρεψαν τη σφαίρα ενός επίδοξου δολοφόνου να χτυπήσει το αυτί του Trump στη μια συγκέντρωση του Ιουλίου στο Butler της Pennsylvania υπενθύμισαν ότι η περιβόητη υπηρεσία μπορεί απλά να τα καταστρέψει όλα.
Ο Ryan Williams, πρώην βοηθός του Mitt Romney, ο οποίος εργάστηκε για την προεδρική υποψηφιότητα του δεύτερου, είπε σε συνέντευξή του στο POLITICO ότι η βία που στρέφεται εναντίον του Trump δεν μοιάζει με τίποτα που έχει δει στη ζωή του και ότι φοβάται πως οι απόπειρες κατά της ζωής του πρώην προέδρου θα μπορούσαν να εμπνεύσουν αντιγραφείς.
«Θα μπορούσαμε ενδεχομένως να το δούμε αυτό να συμβαίνει τώρα στην πολιτική», είπε ο Williams. «Είναι τρομακτικό γιατί δεν μπορείς να προστατεύεις όλους στην πολιτική. Υπάρχουν εκατοντάδες βουλευτές και γερουσιαστές και άτομα υψηλού προφίλ. Απλά δεν είναι δυνατό να τους εξασφαλίσουμε όλους αν πρόκειται να συμβαίνει αυτό».
Οι υπηρεσίες επιβολής του νόμου λειτουργούν επίσης σε ένα περιβάλλον βαθιάς δυσπιστίας, που τροφοδοτείται από τις μακροχρόνιες επιθέσεις του Trump στο FBI και το Υπουργείο Δικαιοσύνης, εν μέσω του κατακλυσμού ερευνών και κατηγοριών που αντιμετώπισε τα τελευταία χρόνια.
Ορισμένοι Ρεπουμπλικάνοι, όπως ο γερουσιαστής Mike Lee (R-Utah), ζήτησαν ήδη από τις ομοσπονδιακές αρχές να μείνουν έξω από την έρευνα για το περιστατικό της Κυριακής, λέγοντας αντ’ αυτού ότι οι αρχές της Φλόριντα -υπό την ηγεσία του Ρεπουμπλικανού κυβερνήτη Ron DeSantis- θα πρέπει να είναι αυτές που θα ερευνήσουν την τελευταία απόπειρα κατά της ζωής του Trump. Έτσι, ο DeSantis αισθάνθηκε σχεδόν υποχρεωμένος να το κάνει, ανακοινώνοντας ότι η Φλόριντα θα διεξάγει τη δική της έρευνα. Αλλά η ποινική υπόθεση εναντίον του δράστη, Ryan Routh, είναι μια ομοσπονδιακή υπόθεση που χειρίζεται το Υπουργείο Δικαιοσύνης.
Οι Ρεπουμπλικάνοι έχουν επίσης ανανεώσει τους ισχυρισμούς ότι ο Trump λαμβάνει ανεπαρκή προστασία από τη Μυστική Υπηρεσία, παρά τους επαίνους του ίδιου του πρώην προέδρου προς την υπηρεσία για τον χειρισμό του τελευταίου περιστατικού. Ο Biden, από την πλευρά του, κατήγγειλε την επίθεση και είπε ότι έδωσε εντολή στη Μυστική Υπηρεσία να παράσχει «κάθε πόρο, ικανότητα και προστατευτικό μέτρο που είναι απαραίτητο για να διασφαλιστεί η συνεχής ασφάλεια του πρώην προέδρου».
Ο Trump αναμένεται να προχωρήσει κανονικά με όλες τις προεκλογικές εκδηλώσεις που είχαν προγραμματιστεί προηγουμένως αυτή την εβδομάδα, συμπεριλαμβανομένων των στάσεων του στο Μίσιγκαν, τη Νέα Υόρκη, την Ουάσιγκτον και τη Βόρεια Καρολίνα. Ήταν προγραμματισμένο να λάβει ενημέρωση από τον αναπληρωτή διευθυντή των μυστικών υπηρεσιών το απόγευμα της Δευτέρας στο Παλμ Μπιτς.
Ενώ ο Trump έχει επικρίνει για χρόνια το Υπουργείο Δικαιοσύνης και το FBI ως μια δυσοίωνη «βαθιά πολιτεία», δεν έχει επικρίνει τη Μυστική Υπηρεσία (η οποία αποτελεί συστατικό του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας) ή τις τοπικές υπηρεσίες επιβολής του νόμου. Σε δημόσιες και ιδιωτικές συνομιλίες μετά το περιστατικό της Κυριακής, ο ίδιος επανέλαβε την υποστήριξή του στη Μυστική Υπηρεσία και το γραφείο του τοπικού σερίφη, ενώ επιδίωξε να προβάλει μια εικόνα δύναμης και αποφασιστικότητας για τη συνέχιση των προεκλογικών του δραστηριοτήτων.
Ωστόσο, παραμένουν τα ερωτήματα σχετικά με το εάν ο Trump ήταν ο εν ενεργεία πρόεδρος, οι δρόμοι γύρω από το γήπεδο του γκολφ θα είχαν κλείσει ενώ έπαιζε την Κυριακή. Αλλά αξιωματούχοι λένε ότι υπήρξε μια αξιοσημείωτη ενίσχυση στα μέτρα ασφαλείας της Μυστικής Υπηρεσίας μετά την απόπειρα του Butler: Μεγαλύτερη αυτοκινητοπομπή, αυστηρότερα πρωτόκολλα για όσους πετούσαν με το αεροπλάνο του Trump και αυξημένο ιατρικό προσωπικό έκτακτης ανάγκης το οποίο ταξιδεύει μαζί του.
Η απόπειρα στο Butler εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο εντατικής έρευνας, τόσο για το πώς ένας μοναχικός σκοπευτής μπόρεσε να βρει κατάλληλο σημείο για να πετύχει μια καθαρή βολή κατά του Trump παρά τα εμφανή σημάδια κινδύνου λίγα λεπτά πριν την επίθεση, όσο και για το κίνητρο του σκοπευτή, το οποίο παραμένει μυστήριο δύο μήνες αργότερα.
«Νομίζω ότι υπάρχει ένα μίσος στην πολιτική μας που δεν υπήρχε πριν. Η πολιτική ρητορική είναι πιο αιχμηρή και με πιο μίσος σήμερα», είπε ο Gordon Heddell, συνταξιούχος βοηθός διευθυντή της Μυστικής Υπηρεσίας, ο οποίος πέρασε 28 χρόνια στην υπηρεσία.
«Οι ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην ικανότητά τους να δημιουργούν και να διαχέουν ψέματα και θεωρίες συνωμοσίας. Οι προηγμένες τεχνολογίες διευκολύνουν τη λειτουργία ενός δολοφόνου. Όπως και η διαθεσιμότητα όπλων στρατιωτικού τύπου υψηλής ισχύος και η δυνατότητα να κυκλοφορούν ελεύθερα στη χώρα. Και έτσι μέσα σε μηδενικό χρόνο, οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Μυστική Υπηρεσία έχουν αυξηθεί», πρόσθεσε.
Πράγματι, ο πολλαπλασιασμός των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ειδικότερα, έχει επιδεινώσει τις προκλήσεις. Έχει επιτρέψει σε ξένους αντιπάλους να κρύβουν την ανατρεπτική δραστηριότητα μέσω ανώνυμων λογαριασμών που ενισχύουν διχαστικά μηνύματα και πολιτισμικές συγκρούσεις, επιτρέπουν στην παραπληροφόρηση να θολώσει την πραγματικότητα και να ριζώσουν θεωρίες συνωμοσίας. Και οι πλατφόρμες μέσων κοινωνικής δικτύωσης έχουν δυσκολευτεί να παράσχουν ανοιχτά φόρουμ για συζήτηση ενώ καταπολεμούν τη βίαιη ρητορική.
Ήδη, το Ιράν έχει θεωρηθεί ως ο βασικός ένοχος πίσω από μια προσπάθεια παραβίασης και διαρροής που διείσδυσε στην εκστρατεία του Trump.
Ο Cohen είπε ότι η Μυστική Υπηρεσία είναι πρωτοπόρος στην ανάλυση της συμπεριφοράς των ανθρώπων όσον αφορά την πρόβλεψη απειλής για τους προστατευόμενους της. Ωστόσο, πρόσθεσε, οι ομοσπονδιακοί αξιωματούχοι επιβολής του νόμου πρέπει να αντιμετωπίσουν λιγότερους περιορισμούς στην προβολή και την ανάλυση των δημόσιων αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Είναι ένα σύνθετο ζήτημα πολιτικής, είπε, δεδομένης της συνταγματικής και νομικής προστασίας που απολαμβάνουν οι Αμερικανοί. Αλλά το προσωπικό των πληροφοριών και της επιβολής του νόμου πρέπει να είναι σε θέση να κάνει περισσότερα.
«Δυστυχώς, αυτό που συμβαίνει πολύ συχνά είναι ότι αδυνατούμε να αναγνωρίσουμε τα προειδοποιητικά σημάδια, αποτυγχάνουμε να ανταποκριθούμε γρήγορα σε μια αναδυόμενη απειλή και το αποτέλεσμα είναι πολύ συχνά πολύ πιο τραγικό», είπε ο Cohen. «Η επιβολή του νόμου χρειάζεται τις τεχνικές δυνατότητες και απαιτείται οι αρχές να επανεξετάσουν το διαδικτυακό περιεχόμενο που σχετίζεται με παράγοντες απειλών ευρύτερα σε σχέση με ό,τι κάνουν σήμερα».
Η Lisa Kashinsky συνέβαλε σε αυτό το ρεπορτάζ.