Οι δυο τους δεν θα μπορούσαν να είναι πιο διαφορετικοί. Όμως, όπως η προεδρία του Κάρτερ στιγματίστηκε από την κρίση των ομήρων στην Τεχεράνη, η οποία εξελίχθηκε σε σύμβολο αδυναμίας και υπονόμευσε την εικόνα του ως ηγέτη, κατά παρόμοιο τρόπο, σημειώνουν οι FT, η επιχείρηση «Επική Οργή» έχει μετατραπεί σε παγίδα για τον Τραμπ
Παρά τις προφανείς διαφορές τους, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Τζίμι Κάρτερ βρέθηκαν αντιμέτωποι με το ίδιο πολιτικό δίλημμα: πώς διαχειρίζεται ένας αμερικανός πρόεδρος μια κρίση στη Μέση Ανατολή χωρίς να εμφανιστεί αδύναμος ή ανήμπορος να επηρεάσει τις εξελίξεις. Το Ιράν, τότε και τώρα, αναδεικνύεται σε καθοριστικό παράγοντα που μπορεί να διαμορφώσει, ή να υπονομεύσει, μια ολόκληρη προεδρική παρακαταθήκη.
Ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Τζίμι Κάρτερ δύσκολα θα μπορούσαν να είναι πιο διαφορετικοί ως προσωπικότητες και ως πολιτικοί ηγέτες, γράφει ο Εντουαρντ Λους στους Financial Times. Ο Κάρτερ προέβαλλε την εικόνα του λιτού και ηθικού δημόσιου λειτουργού, ενώ ο Τραμπ έχει οικοδομήσει την πολιτική του ταυτότητα πάνω στην επιδεικτική αυτοπεποίθηση και τη θεαματική προβολή του εαυτού του. Παρ’ όλα αυτά, η ιστορία φαίνεται να τους συνδέει μέσα από έναν κοινό παρονομαστή: το Ιράν.
Η προεδρία του Κάρτερ στιγματίστηκε από την κρίση των ομήρων στην Τεχεράνη, ένα γεγονός από το οποίο δεν κατάφερε ποτέ να απαλλαγεί πολιτικά. Η αποτυχημένη επιχείρηση διάσωσης των αμερικανών ομήρων εξελίχθηκε σε σύμβολο αδυναμίας και υπονόμευσε την εικόνα του ως ηγέτη. Κατά παρόμοιο τρόπο, σημειώνει ο αρθρογράφος των FT, η επιχείρηση «Επική Οργή» δείχνει να έχει μετατραπεί σε παγίδα για τον Τραμπ. Η ηγεσία του Ιράν συμβάλλει καθοριστικά στη διαμόρφωση της πολιτικής του κληρονομιάς, όπως ακριβώς είχε κάνει και με τον Κάρτερ δεκαετίες νωρίτερα.
Ακόμη ένα κοινό χαρακτηριστικό των δύο προέδρων είναι η απροθυμία τους να αποδεχθούν μεγάλες αμερικανικές απώλειες. Ο Κάρτερ ένιωσε βαθιά συντετριμμένος όταν οκτώ Αμερικανοί έχασαν τη ζωή τους στην αποτυχημένη επιχείρηση διάσωσης. Ο Τραμπ, από την πλευρά του, έχει ήδη βρεθεί αντιμέτωπος με τον θάνατο δεκατριών αμερικανών στρατιωτικών στην περιοχή του Κόλπου και φοβάται ότι νέες απώλειες θα προκαλέσουν έντονη κοινωνική και πολιτική αντίδραση.
Ο ίδιος ο Τραμπ, σημειώνουν οι Financial Times, παραδέχθηκε πρόσφατα ότι απέφυγε ορισμένες επιλογές επειδή δεν ήθελε να καταλήξει σαν τον Κάρτερ. Ομως, η ειρωνεία είναι ότι ενδέχεται να ακολουθεί ακριβώς την ίδια πορεία. Οταν παγιωθεί η αίσθηση ότι ένας αμερικανός πρόεδρος εξαρτάται από τις αποφάσεις άλλων και αδυνατεί να επιβάλει τη δική του βούληση, η εικόνα της αδυναμίας δύσκολα ανατρέπεται. Και αυτή η αίσθηση αδυναμίας, εκτιμά ο Λους, μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνη.
Στην περίπτωση του Κάρτερ, η αδυναμία απελευθέρωσης των ομήρων συνέβαλε στην εντύπωση ότι οι ΗΠΑ είχαν απολέσει την αποφασιστικότητά τους. Λίγο αργότερα, η Σοβιετική Ενωση εισέβαλε στο Αφγανιστάν, ενώ αρκετοί αναλυτές θεωρούν ότι, χωρίς τις παρεμβάσεις του πάπα Ιωάννη Παύλου Β’ και του αμερικανοπολωνού συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας Ζμπίγκνιου Μπρεζίνσκι, η Μόσχα θα μπορούσε να είχε κινηθεί ακόμη και εναντίον της Πολωνίας.
Σήμερα, γράφουν οι Financial Times, ο Τραμπ έχει μετατραπεί σε «όμηρο» του πολύπλοκου γρίφου της Μέσης Ανατολής. Παρότι δηλώνει ότι λαμβάνει ο ίδιος όλες τις αποφάσεις, η πραγματικότητα μοιάζει πιο σύνθετη. Για παράδειγμα, ενώ είχε καλέσει το Ισραήλ να αποφύγει αντίποινα απέναντι στις ιρανικές επιθέσεις, η ισραηλινή ηγεσία προχώρησε τελικά σε στρατιωτικές ενέργειες. Η εντύπωση ότι ο αμερικανός πρόεδρος δεν μπορεί να συγκρατήσει τον Μπενιαμίν Νετανιάχου ίσως αποδειχθεί καταστροφική για οποιαδήποτε προσπάθεια τερματισμού της σύγκρουσης.
Το Ιράν, εκτιμά ο αρθρογράφος, δύσκολα θα κάνει ουσιαστικές παραχωρήσεις σε έναν συνομιλητή που εμφανίζεται ανίκανος να επηρεάσει τις επιλογές του Ισραήλ. Ταυτόχρονα, η Τεχεράνη επιμένει ότι προϋπόθεση για διαπραγματεύσεις αποτελεί η πλήρης κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο. Κάθε νέα ισραηλινή επιχείρηση αυξάνει τα εμπόδια για μια συμφωνία, ενώ η ίδια η Χεζμπολάχ, σύμμαχος του Ιράν, απορρίπτει τις πρωτοβουλίες αποκλιμάκωσης. Ετσι, τόσο το Ιράν όσο και το Ισραήλ φαίνεται να καθορίζουν τη διάρκεια και την κατεύθυνση του πολέμου, περιορίζοντας τα περιθώρια ελιγμών του Τραμπ.
Για να ανακτήσει τον έλεγχο, ο αμερικανός πρόεδρος θα έπρεπε να προχωρήσει σε επιλογές που δύσκολα συμβαδίζουν με τον χαρακτήρα του. Θα όφειλε, σημειώνουν οι Financial Times, να καταστήσει σαφές ότι μπορεί να ασκήσει πίεση στο Ισραήλ, ακόμη και απειλώντας με περιορισμό της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας. Παράλληλα, θα χρειαζόταν να επενδύσει σε μακροχρόνιες και επίμονες διαπραγματεύσεις με το Ιράν, αξιοποιώντας εξειδικευμένες ομάδες και δείχνοντας συνέπεια στις δεσμεύσεις του. Ομως η υπομονή και η επιμονή δεν συγκαταλέγονται στα βασικά χαρακτηριστικά του πολιτικού ύφους του.
Εδώ εντοπίζεται, σύμφωνα με τους Financial Times, η βασική διαφορά ανάμεσα στους δύο προέδρους. Ο Κάρτερ άφησε την κρίση των ομήρων να καθορίσει πλήρως τη δημόσια εικόνα του, περιορίζοντας ακόμη και την προεκλογική του δραστηριότητα. Ο Τραμπ, ως πολιτικός που βασίζεται στην επικοινωνία και στο θέαμα, τείνει να αναζητά νέα πεδία δράσης όπου μπορεί να εμφανιστεί ισχυρός και αποτελεσματικός.
Η στρατηγική Εθνικής Ασφαλείας που παρουσίασε πρόσφατα δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην επιβεβαίωση της αμερικανικής επιρροής στο δυτικό ημισφαίριο. Το Ιράν καταλαμβάνει περιορισμένο χώρο σε αυτή τη θεώρηση, κυρίως ως παράδειγμα προηγούμενων διπλωματικών επιτυχιών που ο ίδιος αποδίδει στον εαυτό του.
Τελικά, οι διαδρομές του Τραμπ και του Κάρτερ μοιάζει να τέμνονται και να αποκλίνουν ταυτόχρονα. Ο Κάρτερ τιμήθηκε αργότερα με το Νομπέλ Ειρήνης, εν μέρει χάρη στη συμβολή του στη συμφιλίωση μεταξύ Ισραήλ και Αιγύπτου. Ο Τραμπ, αντιθέτως, δείχνει να δυσκολεύεται να λειτουργήσει ως αποτελεσματικός διαμεσολαβητής σε συγκρούσεις πέρα από τη δική του γεωπολιτική γειτονιά.
Και αυτό, καταλήγουν οι Financial Times, ίσως αποτελεί τη σημαντικότερη ομοιότητα, αλλά και τη μεγαλύτερη διαφορά ανάμεσα στους δύο άνδρες.