Τα lockdowns ήρθαν για να μείνουν | Αξιόλογηση για τη διάδοση της covid-19

Τα lockdowns ήρθαν για να μείνουν

«Για μένα, το κόστος της ανθρώπινης ζωής είναι ανεκτίμητο, τελεία και παύλα», δήλωσε ο Andrew Cuomo, κυβερνήτης της πολιτείας της Νέας Υόρκης.

Στην προσπάθειά τους να επιβραδύνουν την εξάπλωση της Covid-19 την άνοιξη του 2020, οι πολιτικοί προέβησαν σε πρωτοφανείς ενέργειες τόσο ως προς την κλίμακα όσο και ως το εύρος τους.

Οι αγωνιώδεις προειδοποιήσεις για τον αριθμό των επερχόμενων θανάτων αν δεν λαμβάνονταν μέτρα και το θέαμα των ιταλικών νοσοκομείων που είχαν κατακλυστεί από ασθενείς, ήταν πρωτόγνωρα και τρομακτικά.

Πριν από την κρίση, η ιδέα της διακοπής της καθημερινής δραστηριότητας των ανθρώπων φάνταζε τόσο ασύμφορη οικονομικά και πολιτικά, ώστε να είναι παράλογη. Αλλά όταν η Κίνα και η Ιταλία επέβαλαν lockdowns, η επιβολή τους και αλλού ήταν αναπόφευκτη.

Μεγάλο μέρος της δημόσιας συζήτησης για την Covid-19 απηχούσε την άρνηση του κ. Cuomo να μπει στην άβολη θέση να βάλει στη ζυγαριά τη σωτηρία της ζωής και την οικονομία.

Για να απλοποιήσουμε τα πράγματα ακόμα περισσότερο, οι δύο πλευρές της συζήτησης για το lockdown έχουν διαμετρικά αντίθετες και εξίσου μη πειστικές θέσεις.

Και οι δύο απορρίπτουν την ιδέα της επιλογής μεταξύ της ζωής και του βιοπορισμού.

Ιταλία: «Covid free» τρένο θα συνδέει Ρώμη με Μιλάνο
Πηγή: 123rf

Οι υποστηρικτές των lockdowns υποστηρίζουν ότι οι επιπτώσεις τους στην οικονομία ήταν ελάχιστες επειδή οι άνθρωποι ήταν ήδη τόσο φοβισμένοι που απέφευγαν τους δημόσιους χώρους χωρίς να χρειαστεί κάποιος να τους το υποδείξει.

Επομένως, θεωρούν σωστή την πολιτική της διάσωσης της ζωής και δεν την κατηγορούν για την καταστροφή της οικονομίας. Όσοι μισούν τα lockdowns λένε το αντίθετο: ότι κατέστρεψαν τα προς το ζην, ενώ συνέβαλαν ελάχιστα στην αποτροπή της εξάπλωσης του ιού.

Η πραγματικότητα βρίσκεται κάπου στη μέση. Τα lockdowns βλάπτουν την οικονομία, αλλά σώζουν και ζωές, και οι κυβερνήσεις έπρεπε να βρουν την ισορροπία μεταξύ αυτών των δυο.

Η χαμένη οικονομική παραγωγή που κόστισε τρισεκατομμύρια δολάρια ήταν αποδεκτή ως τίμημα για την επιβράδυνση της μετάδοσης της νόσου; Ή, με περίπου 10 εκατομμύρια νεκρούς, μήπως οι αρχές θα έπρεπε να είχαν πάρει αυστηρότερα μέτρα;

Τώρα που οι πολιτικοί εξετάζουν εάν και πότε θα άρουν τους υφιστάμενους περιορισμούς ή εάν θα επιβάλουν νέους, οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα παραμένουν ακόμα ζωτικής σημασίας για την πολιτική σήμερα.

Παράλληλα με τα εμβόλια, τα lockdowns παραμένουν ένας σημαντικός τρόπος αντιμετώπισης των νέων μεταλλάξεων και των τοπικών εξάρσεων.

Στα τέλη Ιουνίου το Σίδνεϊ επέβαλε lockdown για δύο εβδομάδες. Η Ινδονησία, η Νότια Αφρική και τμήματα της Ρωσίας έκαναν το ίδιο.

Οι χώρες χρησιμοποίησαν μια σειρά μέτρων για να περιορίσουν τις κοινωνικές συνευρέσεις το προηγούμενο έτος, από το κλείσιμο των μπαρ και των εστιατορίων έως την επιβολή της χρήσης μάσκας.

Ο βαθμός στον οποίο αυτά τα μέτρα έχουν περιορίσει τη ζωή διαφοροποιείται ευρέως από χώρα σε χώρα, αλλά και ως προς το χρόνο.

Όλο και περισσότερες οικονομικές έρευνες εξετάζουν πλέον το αντιστάθμισμα μεταξύ της ζωής και του βιοπορισμού ως αποτέλεσμα των πολιτικών που ακολουθήθηκαν.

Οι οικονομολόγοι συνέκριναν επίσης τις εκτιμήσεις τους αναφορικά με το κόστος των lockdowns σε σχέση με την ωφέλεια. Αν η ανάληψη αυτού του κόστους πραγματικά άξιζε αποτελεί αντικείμενο συζήτησης όχι μόνο των εμπειρογνωμόνων, αλλά και της ίδιας της κοινωνία γενικότερα.

Άτομα που δεν βλέπουν κανένα αντιστάθμισμα μπορεί να ξεκινήσουν επισημαίνοντας μια μελέτη για το ξέσπασμα της ισπανικής γρίπης στην Αμερική το 1918-20 από τους Sergio Correia, Stephan Luck και Emil Verner, οι οποίοι υποδηλώνουν ότι οι πόλεις που εφάρμοσαν  μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης νωρίτερα μπορεί να είχαν καλύτερα οικονομικά αποτελέσματα, ίσως επειδή οι επιχειρήσεις μπόρεσαν να επαναλειτουργήσουν αμέσως  μόλις η πανδημία τέθηκε υπό έλεγχο.

Εντούτοις, άλλοι οικονομολόγοι επέκριναν τη μεθοδολογία της έρευνας. Όπως δηλώνουν, οι πόλεις με καλύτερες οικονομίες πριν από την πανδημία, έτυχε να εφαρμόσουν μέτρα νωρίτερα. Επομένως, δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι και μετά τα πήγαν καλύτερα.

(Οι συγγραφείς της πρωτότυπης μελέτης σημειώνουν ότι οι προϋπάρχουσες τάσεις «τους προβληματίζουν», αλλά ότι «το αρχικό μας συμπέρασμα ότι δεν υπάρχει προφανές αντιστάθμισμα μεταξύ της «ισοπέδωσης της καμπύλης» και της οικονομικής δραστηριότητας είναι σε μεγάλο βαθμό ισχυρό.»)

Μια άλλη πτυχή του επιχειρήματος περί έλλειψης αντισταθμίσματος είναι η σημερινή εμπειρία μιας μικρής ομάδας χωρών.

Lockdown στη Βικτόρια © EPA/JAMES ROSS AUSTRALIA AND NEW ZEALAND OUT
Lockdown στη Βικτόρια © EPA/JAMES ROSS AUSTRALIA AND NEW ZEALAND OUT

Χώρες όπως η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία ακολούθησαν τη στρατηγική της εξάλειψης του ιού, προβαίνοντας σε lockdowns όταν οι καταγεγραμμένες λοιμώξεις αυξάνονταν, έστω κι αν βρίσκονταν σε πολύ χαμηλά επίπεδα, και επιβάλλοντας αυστηρούς ελέγχους στα σύνορα.

«Οι θάνατοι από την Covid-19 ανά εκατομμύριο πληθυσμού σε χώρες του ΟΟΣΑ που επέλεξαν την εξάλειψη… ήταν περίπου 25 φορές χαμηλότεροι από ότι σε άλλες χώρες του ΟΟΣΑ που επέλεξαν τον μετριασμό», ενώ «η αύξηση του ΑΕΠ επέστρεψε στα προ-πανδημίας επίπεδα στις αρχές του 2021 στις πέντε χώρες που επέλεξαν την εξάλειψη», υποστηρίζει μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Lancet.

Το δίδαγμα φαίνεται να είναι ότι η εξάλειψη επιτρέπει την επανεκκίνηση της οικονομίας και τις μετακινήσεις των ανθρώπων χωρίς φόβο.

Κάτι για το τίποτα

Αλλά οι συσχετίσεις δεν λένε πολλά. Η επιτυχία αυτών των χωρών μέχρι στιγμής μπορεί να δηλώνει περισσότερα για την καλή τους τύχη παρά για την πεφωτισμένη πολιτική.

Αυτό που είχαν νησιά όπως η Αυστραλία, η Ισλανδία και η Νέα Ζηλανδία δεν ήταν εφικτό για τις περισσότερες χώρες, οι οποίες έχουν χερσαία σύνορα (στις οποίες, όταν ο ιός διαδόθηκε ευρέως, η εξάλειψη του ήταν σχεδόν αδύνατη).

Η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα είχαν χαμηλό ποσοστό θανάτων εξαιτίας της Covid-19 και αναφέρονται επίσης στην μελέτη του Lancet ότι επιδίωξαν την εξάλειψη. Αλλά αν το κατάφεραν ή όχι είναι αβέβαιο.

Καμία από τις δυο δεν επέβαλε σκληρά lockdowns. Ίσως η εμπειρία τους με την επιδημία του SARS στις αρχές της δεκαετίας του 2000 τις βοήθησε να διαφύγουν τον κίνδυνο με ελάχιστες απώλειες.

Όταν εξετάσουμε πιο συγκρίσιμες περιπτώσεις – χώρες που είναι κοντά, ή διαφορετικά μέρη της ίδιας χώρας – η ιδέα ότι δεν υπάρχει αντιστάθμισμα μεταξύ της ζωής και του βιοπορισμού γίνεται λιγότερο αξιόπιστη.

Μια έρευνα της τράπεζας Goldman Sachs, δείχνει μια εξαιρετικά συνεπή σχέση μεταξύ της σοβαρότητας των lockdowns και της επιτυχίας του αποτελέσματος: η μετάβαση από την κορύφωση της Γαλλίας (αυστηρό) στην κορύφωση της Ιταλίας (εξαιρετικά αυστηρό) σχετίζεται με μείωση του ΑΕΠ κατά περίπου 3%.

Χώρες της ευρωζώνης με τους περισσότερους θανάτους, όπως υπολογίστηκε από το The Economist, βιώνουν μικρότερο πλήγμα στην παραγωγή: στη Φινλανδία, η οποία είχε μια από τις μικρότερες αυξήσεις υπερβολικών θανάτων μεταξύ των χωρών της ομάδας, το κατά κεφαλή ΑΕΠ θα μειωθεί κατά 1% το 2019 -21, σύμφωνα με το ΔΝΤ, αλλά στη Λιθουανία, το μέλος με τη χειρότερη επίδοση όσον αφορά τους υπερβολικούς θανάτους, το κατά κεφαλή ΑΕΠ θα αυξηθεί κατά περισσότερο από 2%.

lockdown
Αστυνομικοί επιβάλλουν πρόστιμο σε ένα ζευγάρι που δεν συμμορφώθηκε στο lockdown στο Ρίο ντε Τζανέιρο/ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η εμπειρία σε όλες τις αμερικανικές πολιτείες υποδηλώνει επίσης την ύπαρξη αντισταθμίσματος.

Η Νότια Ντακότα, η οποία δεν επέβαλε ούτε lockdown ούτε μάσκα, έχει κακές επιδόσεις όσον αφορά τους θανάτους, αλλά η οικονομία της, στα περισσότερα μετρήσιμα μεγέθη, έχει καλύτερη πορεία σήμερα από ότι πριν από την πανδημία.

Τα μοτίβα μετανάστευσης επίσης δηλώνουν κάτι. Τους τελευταίους μήνες έγινε πολύς λόγος για ανθρώπους που μετακινήθηκαν στη Φλόριντα (μια Πολιτεία με λίγους περιορισμούς), ενώ ακούστηκαν ελάχιστα για όσους πήγαν στο Βερμόντ (μια Πολιτεία με τους λιγότερους θανάτους από Covid-19 ανά άτομο, μετά τη Χαβάη), επισημαίνει ο Tyler Cowen του Πανεπιστημίου George Mason.

Οι Αμερικανοί, τουλάχιστον, δεν πιστεύουν πάντοτε ότι οι προσπάθειες ελέγχου της Covid-19 κάνουν τη ζωή να αξίζει περισσότερο.

Κι αν όλα αυτά τα οικονομικά κόστη είναι αποτέλεσμα όχι κυβερνητικών περιορισμών, αλλά προσωπικής επιλογής;

Και αυτό είναι ένα επιχείρημα που χρησιμοποιείται από όσους απορρίπτουν την ιδέα του αντισταθμίσματος.

Εάν έχουν δίκιο, τότε η ιδέα ότι απλά και μόνο η άρση των περιορισμών μπορεί να ενισχύσει την οικονομία γίνεται φαντασίωση.

Οι άνθρωποι θα κυκλοφορούν μόνο όταν τα κρούσματα είναι χαμηλά. Εάν οι λοιμώξεις αρχίσουν να αυξάνονται θα κλείνονται ξανά μέσα.

Πολλά άρθρα προέβαλαν το εν λόγω επιχείρημα. Το πιο επιδραστικό, από τους Austan Goolsbee και Chad Syverson, δύο οικονομολόγους, αναλύει την κινητικότητα κατά μήκος των διοικητικών ορίων στην Αμερική, κατά την περίοδο που η μια κυβέρνηση επέβαλε περιορισμούς, αλλά η άλλη όχι.

Διαπιστώνει ότι οι άνθρωποι και στις δύο πλευρές των συνόρων συμπεριφέρονταν παρόμοια, υποδηλώνοντας ότι ήταν σχεδόν εξ’ ολοκλήρου η προσωπική επιλογή, παρά οι κυβερνητικές εντολές, που εξηγεί την απόφασή τους να περιορίσουν τις κοινωνικές επαφές.

Ενδέχεται να τρόμαξαν ακούγοντας για τους τοπικούς θανάτους από τον ιό. Μια έρευνα του ΔΝΤ καταλήγει σε παρόμοια συμπεράσματα.

Ωστόσο, υπάρχουν λόγοι που μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι αυτά τα ευρήματα υπερεκτιμούν τη δύναμη της εθελοντικής συμπεριφοράς.

Η Σουηδία, η οποία είχε για καιρό αντισταθεί στην επιβολή lockdowns, τελικά κατέφυγε σε αυτά όταν τα κρούσματα αυξήθηκαν – μια παραδοχή ότι όντως κάνουν τη διαφορά.

Πιο πρόσφατη έρευνα του Laurence Boone του ΟΟΣΑ, και του Colombe Ladreit του Πανεπιστημίου Bocconi χρησιμοποιεί ελαφρώς διαφορετικά μέτρα προσέγγισης από το ΔΝΤ και διαπιστώνει ότι οι κυβερνητικές εντολές εξηγούν πολλά αναφορικά με την αλλαγή της συμπεριφοράς.

KLEISTA KATASTIMATA e1616490150458
eurokinissi

Επιπλέον, το όριο μεταξύ καταναγκαστικών και εθελοντικών ενεργειών είναι πιο θολό από όσο υποθέτουν οι περισσότερες αναλύσεις.

Οι επιλογές μας επηρεάζονται τόσο από την κοινωνική πίεση όσο και από τα οικονομικά.

Οι συνεντεύξεις Τύπου όπου οι αξιωματούχοι δημόσιας υγείας ή οι πρωθυπουργοί προειδοποιούν για τους κινδύνους του ιού δεν θεωρούνται ως «εντολές» περιορισμού της κυκλοφορίας, αλλά, εκ του σχεδιασμού τους, έχουν μεγάλη επίπτωση στη συμπεριφορά.

Και στην πανδημία ορισμένες εθελοντικές αποφάσεις έπρεπε να ενεργοποιηθούν από την κυβέρνηση. Τα συμπληρωματικά επιδόματα ανεργίας και τα σχέδια αναστολών εργασίας διευκόλυναν, για παράδειγμα, τους ανθρώπους να επιλέξουν να μην πάνε για εργασία.

Βλέποντας όλα αυτά συνδυαστικά γίνεται σαφές ότι οι ενέργειες των κυβερνήσεων όντως έκαναν τους ανθρώπους να μείνουν στο σπίτι, με δαπανηρές συνέπειες για την οικονομία. Αλλά τα οφέλη άξιζαν το κόστος;

Η οικονομική έρευνα αναφορικά με αυτό το ερώτημα προσπαθεί να διαλευκάνει τρεις αβεβαιότητες: τις υπερβολικές εκτιμήσεις του κόστους των lockdowns, τα οφέλη τους, και, όταν σταθμίζονται το κόστος και τα οφέλη, τι τιμή βάζουμε στη ζωή – προσπαθεί με άλλα λόγια να κάνει αυτό που αρνήθηκε να κάνει ο κ. Cuomo.

Η θεραπεία σε αντιδιαστολή με την ασθένεια

Ας ξεκινήσουμε με το κόστος. Η τεράστια παράπλευρη απώλεια των lockdowns γίνεται ξεκάθαρη.

Η παγκόσμια ανεργία έχει αυξηθεί. Εκατοντάδες εκατομμύρια παιδιά έχασαν το σχολείο, συχνά για μήνες. Οικογένειες χωρίστηκαν. Και πολλές από τις ζημιές δεν έχουν ακόμη εμφανιστεί.

Μια πρόσφατη μελέτη των Francesco Bianchi, Giada Bianchi και Dongho Song υποστηρίζει ότι η αύξηση της ανεργίας στην Αμερική το 2020 θα οδηγήσει σε 800.000 επιπλέον θανάτους τα επόμενα 15 χρόνια, ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσό θανάτων από την Covid-19, οι οποίοι αποφεύχθηκαν εξαιτίας των lockdowns.

Μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε από το Εθνικό Γραφείο Οικονομικών Ερευνών της Αμερικής (NBER) αναμένει ότι σε φτωχές χώρες, όπου ο πληθυσμός είναι σχετικά νέος, η οικονομική συρρίκνωση εξαιτίας των lockdowns θα μπορούσε ενδεχομένως να οδηγήσει σε απώλεια 1,76 παιδικών ζωών για κάθε θάνατο που αποφεύχθηκε εξαιτίας της covid-19, πιθανώς επειδή η ευημερία μειώνεται καθώς μειώνονται τα εισοδήματα.

Η έρευνα διχάζεται περισσότερο αναφορικά με τη δεύτερη αβεβαιότητα: το όφελος των lockdowns ή ο βαθμός στον οποίο μειώνουν τη μετάδοση και τους θανάτους από την covid-19.

Αυστρία: Σημαντική μείωση στους ασθενείς στις ΜΕΘ μετά από 7 μήνες
Ασθενείς με covid-19 σε μονάδα εντατικής θεραπείας © ΑΠΕ-ΜΠΕ

Το γεγονός ότι, επανειλημμένως, η επιβολή των lockdowns σε μια χώρα ακολουθήθηκε, μερικές εβδομάδες αργότερα από πτώση των κρουσμάτων και των θανάτων, μπορεί να φαίνεται ότι δίνει την απάντηση.

Τούτου λεχθέντος, μια άλλη πρόσφατη μελέτη του NBER δεν βρήκε ότι χώρες ή αμερικανικές πολιτείες που εφάρμοσαν γρήγορα το «μένουμε σπίτι» είχαν λιγότερους υπερβολικούς θανάτους από περιοχές που καθυστέρησαν να αντιδράσουν.

Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Πρακτικά της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών από τον Christopher Berry του Πανεπιστημίου του Σικάγο και τους συναδέλφους του, δεν βλέπει «επιπτώσεις των πολιτικών [μένουμε σπίτι] στη διάδοση της ασθένειας ή στους θανάτους», αλλά βρίσκει «μικρές, καθυστερημένες επιπτώσεις στην ανεργία».

Είναι σωστή η τιμή;

Και μετά από όλα τα παραπάνω έρχεται το τελικό ερώτημα που αφορά την τιμή της ζωής. Αυτή η πρακτική μπορεί να φαίνεται ψυχρή, αλλά είναι απαραίτητη για πολλές από τις δημόσιες πολιτικές.

Πόσο πρέπει να πληρώσουν οι κυβερνήσεις γα να διασφαλίσουν ότι οι γέφυρες δεν θα καταρρεύσουν; Πώς πρέπει να αποζημιωθούν οι οικογένειες για τον άδικο θάνατο ενός συγγενή; Υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι υπολογισμού της στατιστικής αξίας της ζωής (vsl).

Ορισμένες εκτιμήσεις προέρχονται από την επιπλέον αποζημίωση που οι άνθρωποι δέχονται για να αναλάβουν ορισμένους κινδύνους (ας πούμε, το ποσό της επιπλέον αμοιβής για όσους κάνουν επικίνδυνες εργασίες), ενώ άλλες από έρευνες.

Οι αναλύσεις κόστους-οφέλους έγιναν του συρμού κατά τη διάρκεια της πανδημίας και τα συμπεράσματά τους ποικίλλουν σε μεγάλο βαθμό.

Μια μελέτη από μια ομάδα του Πανεπιστημίου Yale και του Imperial College του Λονδίνου, διαπιστώνει ότι η κοινωνική αποστασιοποίηση, αποτρέποντας ορισμένους θανάτους, παρέχει οφέλη στις πλούσιες χώρες της τάξεως του 20% του ΑΕΠ- ένα τεράστιο ποσοστό που υπερβαίνει ακόμη και τις πιο ζοφερές εκτιμήσεις των παράπλευρων απωλειών των lockdowns.

Όμως, η έρευνα του David Miles, επίσης από το Imperial College, και των συναδέλφων του, διαπιστώνει ότι το κόστος του lockdown της Βρετανίας μεταξύ Μαρτίου και Ιουνίου 2020 ήταν πολύ μεγαλύτερο από τις εκτιμήσεις τους για τα οφέλη αναφορικά με τη σωτηρία της ζωής.

Ένας σημαντικός λόγος για τις μεγάλες διαφορές στους υπολογισμούς κόστους-οφέλους είναι η διαφωνία ως προς την στατιστική αξία της ζωής.

Πολλοί βασίζονται σε μια γενική εκτίμηση που ισχύει για όλες τις ηλικίες εξίσου, την οποία οι αμερικανικές ρυθμιστικές αρχές θεωρούν ότι είναι περίπου 11 εκατομμύρια δολάρια.

Στο άλλο άκρο ο κ. Miles ακολουθεί μια σύμβαση στη Βρετανία, η οποία λέει ότι η αξία ενός ποιοτικά σταθμισμένου έτους ζωής (QALY) ισούται με 30.000 λίρες (που φαίνεται να πλησιάζει μια στατιστική αξία της ζωής περίπου 300.000 λιρών ή 417.000 δολαρίων, δεδομένου του αριθμού των ετών ζωής που χάνει το μέσο άτομο που πεθαίνει από covid-19).

Όσο χαμηλότερη είναι η νομισματική αξία που αποδίδετε στις ζωές, τόσο λιγότερο το καλό των lockdowns αναφορικά με τη σωτηρία της ζωής.

Το πόσο αποτιμάται μια αλλαγή στον κίνδυνο θανάτου ή το προσδόκιμο ζωής θέλει συζήτηση. Ωστόσο, ο αριθμός του κ. Miles φαίνεται χαμηλός.

Στη Βρετανία, οι οδηγίες της κυβέρνησης για το «τέλος του κύκλου ζωής» επιτρέπουν θεραπείες που αναμένεται να αυξήσουν το προσδόκιμο ζωής κατά ένα ποιοτικά σταθμισμένο έτος ζωής με έως και 50.000 λίρες, επισημαίνει ο Adrian Kent του Πανεπιστημίου του Cambridge σε πρόσφατη μελέτη και επιτρέπουν ένα όριο έως 300.000 λίρες ανά ποιοτικά σταθμισμένο έτος ζωής για τη θεραπεία των σπάνιων ασθενειών.

germany vaccine
Εμβολιασμός / Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ωστόσο, η χρήση του αμερικανικού σημείου αναφοράς ύψους 11 εκατομμυρίων δολαρίων για την Covid-19, το οποίο επηρεάζει δυσανάλογα τους ηλικιωμένους, μπορεί να είναι εξίσου προβληματικό.

Επειδή οι ηλικιωμένοι έχουν λιγότερα χρόνια ζωής από το μέσο άτομο, οι ερευνητές μπορούν να επιλέξουν να χρησιμοποιήσουν χαμηλότερες εκτιμήσεις για τη στατιστική αξία της ζωής.

Η καλύτερη προσπάθεια στάθμισης αυτών των ανταγωνιστικών αποτιμήσεων είναι μια πρόσφατη εργασία της Lisa Robinson του Πανεπιστημίου του Harvard και των συνεργατών της, η οποία αξιολογεί τι συμβαίνει με τα αποτελέσματα τριών σημαντικών μελετών κόστους-οφέλους των lockdowns όταν τροποποιούνται οι εκτιμήσεις για τη στατιστική αξία της ζωής.

Η ηλικιακή ρύθμιση μπορεί να μειώσει απότομα τα καθαρά οφέλη των lockdowns και μπορεί ακόμη και να οδηγήσει σε ένα αποτέλεσμα όπου «η πολιτική δεν φαίνεται πλέον συμφέρουσα από άποψη κόστους-οφέλους».

Δεδομένου ότι αυτά τα μοντέλα δεν λαμβάνουν υπόψη το πιο δύσκολο να μετρηθεί κόστος των lockdowns – πώς αποτιμάται ζημία που προκλήθηκε σε κάποιον που δεν μπόρεσε να γιορτάσει τα Χριστούγεννα με την οικογένειά του, ή να παρευρεθεί στην κηδεία ενός φίλου – το ερώτημα αν άξιζαν τον κόπο αρχίζει να μοιάζει περισσότερο με κορώνα ή γράμματα.

Και όταν αρχίσουμε τις ρυθμίσεις, τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο περίπλοκα.

Η έρευνα σχετικά με την αντίληψη των κινδύνων διαπιστώνει ότι η αβεβαιότητα και ο φόβος για ένα ιδιαίτερα κακό αποτέλεσμα, ειδικά εκείνο που περιλαμβάνει περισσότερα δεινά πριν από το θάνατο, σημαίνει ότι οι άνθρωποι μπορεί να είναι πρόθυμοι να πληρώσουν πολύ περισσότερα για να αποφύγουν τον θάνατο.

Οι άνθρωποι φαίνεται να εκτιμούν πολύ περισσότερο ότι δεν πεθαίνουν από καρκίνο από ό,τι σε τροχαίο, για παράδειγμα.

Πολλοί προσπάθησαν να αποφύγουν να προσβληθούν από την Covid-19, υποδηλώνοντας ότι αποδίδουν τεράστια αξία στο να μην πεθάνουν από αυτήν την ασθένεια.

Ορισμένα στοιχεία δείχνουν ότι η στατιστική αξία της ζωής ίσως χρειαστεί να αυξηθεί κατά δύο ή περισσότερους παράγοντες, γράφει ο James Hammitt, επίσης από το Harvard, σε πρόσφατο άρθρο του. Αυτή η ρύθμιση θα μπορούσε να κάνει τα lockdowns να φαίνονται πολύ χρήσιμα.

Η ελαστικότητα της ανάλυσης κόστους-οφέλους από μόνη της υποδηλώνει την πραγματική απάντηση για το αν τα lockdowns αξίζουν ή όχι.

Το όφελος από μια ζωή που σώθηκε δεν είναι δεδομένο, αλλά προκύπτει από την αλλαγή των κοινωνικών κανόνων και των αντιλήψεων.

Αυτό που μπορεί να φαινόταν χρήσιμο μεσούσης της πανδημίας μπορεί να φαίνεται διαφορετικό κοιτώντας προς τα πίσω.

Οι κρίσεις σχετικά με το κατά πόσον τα lockdowns είναι λογικά ή όχι θα διαμορφωθούν από τον τρόπο με τον οποίο η κοινωνία και η πολιτική εξελίσσονται τα επόμενα χρόνια – αν υπάρχουν είτε αρνητικές αντιδράσεις εναντίον των ανθρώπων που επέβαλαν τα lockdowns, είτε θετικές, είτε ο κόσμος κοιτάζει μπροστά.

© 2021 The Economist Newspaper Limited. All rights reserved.
Άρθρο από τον Economist το οποίο μεταφράστηκε και δημοσιεύθηκε με επίσημη άδεια από την www.powergame.gr Το πρωτότυπο άρθρο, στα αγγλικά βρίσκεται στο www.economist.com

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *