Πολλά έχουν ειπωθεί για την ακρίβεια στο σούπερ μάρκετ τα τελευταία χρόνια και τη σύγκριση της Ελλάδας με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Η αλήθεια είναι ότι το πρόβλημα είναι πανευρωπαϊκό: η ακρίβεια είναι ένα από τα βασικά προβλήματα και παντού υπάρχει η ανάγκη οι πολίτες να συγκρίνουν τιμές, να καταλάβουν τι πραγματικά συμβαίνει και, φυσικά, να εκφράσουν τη δυσαρέσκειά τους.
Χιλιάδες Ευρωπαίοι πολίτες φωτογραφίζουν καθημερινά τα καρότσια τους και ανταλλάσσουν αποδείξεις, δημιουργώντας ένα ιδιότυπο, παγκόσμιο παρατηρητήριο τιμών που αποτυπώνει ανάγλυφα τις τεράστιες οικονομικές ανισότητες από χώρα σε χώρα.
Πόσο κοστίζει το καλάθι του σούπερ μάρκετ
Στο Reddit, υπάρχει ένα κανάλι με το όνομα «r/Grocerycost». Εκεί χρήστες από όλο τον κόσμο ανεβάζουν φωτογραφίες από τα ψώνια που έκαναν, μαζί με τον λογαριασμό, το σούπερ μάρκετ όπου ψώνισαν και αναλυτική λίστα με τα προϊόντα που αγόρασαν. Από κάτω, οι υπόλοιποι χρήστες σχολιάζουν.
Για παράδειγμα, την εβδομάδα που μας πέρασε τα περισσότερα upvotes (τα likes του Reddit) είχε ένα αρκετά γεμάτο καλάθι στο Ταλίν της Εσθονίας που κόστισε 43,58 ευρώ και στον αντίποδα ένα σχετικά φτωχό καλάθι στη γειτονική Βουλγαρία που κόστισε 50 ευρώ.
Φυσικά, υπάρχουν και αρκετά ποστ από την Ελλάδα, πχ. ένα καλάθι με δύο πακέτα ψωμί για τοστ, ένα βούτυρο, ένα μεγάλο γιαούρτι, 274 γρ. κασέρι, 150 γρ. γκούντα, 6 μεγάλα αυγά, ένα μιξ από ξηρούς καρπούς, ένα γάλα, μια συσκευασία με τρεις κονσέρβες καλαμπόκι, 1 μαστίχα Χίου σπυρί, ένα σακουλάκι φακές, ένα βαλσάμικο ξύδι και ένα βάζο με μανιτάρια κόστισε 38 ευρώ, με την πλειοψηφία των σχολίων να λένε ότι πρόκειται για μεγάλο ποσό.
Πού είναι ακριβότερο το καλάθι του σούπερ μάρκετ στην Ευρώπη
Σύμφωνα με στοιχεία της βάσης δεδομένων Numbeo για τα μισά του 2026, τα οποία επεξεργάστηκε το Euronews, ο δείκτης τιμών τροφίμων κυμαίνεται από 57,2 στη Μολδαβία έως 189,2 στην Ελβετία, με τον μέσο όρο της ΕΕ να έχει τεθεί στο 100. Σημειώνεται ότι η Νumbeo βασίζεται επίσης σε στοιχεία χρηστών, όπως ακριβώς και το Reddit.
Αυτό σημαίνει ότι τα τρόφιμα είναι 89,2% ακριβότερα από τον μέσο όρο της ΕΕ στην Ελβετία, ενώ είναι 42,8% φθηνότερα στη Μολδαβία. Ή ένα καλάθι που κοστίζει 100 ευρώ με μέσες τιμές ΕΕ θα κόστιζε 189,20 ευρώ στην Ελβετία και 57,20 ευρώ στη Μολδαβία.
Με την Ελβετία, λοιπόν, να είναι η πιο ακριβή, ακολουθεί η Ισλανδία (183,6), η Νορβηγία (154,4), το Λουξεμβούργο (134,9) και η Δανία (128,4). Γενικά, όλες οι σκανδιναβικές χώρες είναι πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Στον αντίποδα, τα τρόφιμα είναι φθηνότερα στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και των Βαλκανίων, συμπεριλαμβανομένων υποψήφιων χωρών για ένταξη στην ΕΕ
Οι πιο φθηνές χώρες της Ευρώπης είναι η Μολδαβία και η Ουκρανία (57,2), η Βόρεια Μακεδονία (59,8) και το Κόσοβο (60,6). Στο εσωτερικό της ΕΕ, η Ρουμανία (66,7) είναι η φθηνότερη χώρα για τρόφιμα, με τιμές κατά 33,3% χαμηλότερες από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Με 89,3, η Ελλάδα βρίσκεται κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και κάπου στη μέση της γενικής λίστας.
Το παράδοξο: Οι πιο φθηνές χώρες έχουν υψηλότερο πληθωρισμό τροφίμων
Σε άλλη ανάλυση του Euronews, καταγράφεται μια ενδιαφέρουσα αντίφαση: με βάση στοιχεία της Eurostat, την τελευταία πενταετία, οι χώρες που έχουν φθηνότερο καλάθι έχουν καταγράψει τεράστιες αυξήσεις στις τιμές τροφίμων και μη αλκοολούχων ποτών.
Χώρες με παραδοσιακά χαμηλότερο κόστος ζωής στην Ανατολική Ευρώπη – όπως η Βουλγαρία (+54%), η Ρουμανία (+53%) και η Εσθονία (+46%) -κατέγραψαν από τα υψηλότερα ποσοστά πληθωρισμού τροφίμων στην ΕΕ, την ώρα που στην πανάκριβη Ελβετία οι τιμές αυξήθηκαν μόλις κατά 5%.
Πώς γίνεται ένα «φθηνό» καλάθι τελικά να είναι πολύ πιο ασήκωτο; Στις χώρες της Νότιας και Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες έχουν παραδοσιακά χαμηλούς μισθούς, τα νοικοκυριά δαπανούν συχνά πάνω από το 20%-30% του μηνιαίου εισοδήματός τους αποκλειστικά για διατροφή, έναντι μόλις 10%-15% στη Βόρεια και Δυτική Ευρώπη.
Παράλληλα, το κρίσιμο μέγεθος δεν είναι πόσα ευρώ γράφει η απόδειξη (αυτό δηλαδή που μετράει το Reddit και η πλατφόρμα Numbeo), αλλά πόσο φαγητό μπορείς να αγοράσεις με τις αποδοχές σου. Σε αρκετές περιπτώσεις, ακόμα κι αν οι ονομαστικοί μισθοί ανέβηκαν την ίδια περίοδο στις χώρες αυτές, η εκτίναξη των τιμών στα βασικά είδη πρώτης ανάγκης εξανέμισε τα όποια οφέλη.
Ενδιαφέρον έχουν και τα στοιχεία για το πόσο περισσότερο φαγητό μπορείς να αγοράσεις με τον κατώτατο μισθό:
Συνεπώς, μπορεί με βάση τα νούμερα το σούπερ μάρκετ να μοιάζει φθηνότερο στη Σόφια, στο Βουκουρέστι ή ακόμα και στην Αθήνα σε σύγκριση με το Όσλο και τη Ζυρίχη, στην πράξη όμως τα πράγματα αντιστρέφονται: τα 38 ευρώ που πλήρωσε ο Έλληνας χρήστης του Reddit ροκανίζουν πολύ μεγαλύτερο μέρος του μηνιαίου του εισοδήματος σε σχέση με το τι στερείται ένας Βορειοευρωπαίος για να γεμίσει το δικό του καλάθι.