Ακριβή μου θέρμανση: Τι συμφέρει φέτος – Πετρέλαιο, φυσικό αέριο ή ρεύμα;
Πετρέλαιο θέρμανσης κοντά στα 1,92 ευρώ, φυσικό αέριο αυξημένο 39,8% και ρεύμα με άνοδο 17% στη χονδρική, πριν ξεκινήσει η χειμερινή περίοδος
Φωτιά παίρνει το κόστος θέρμανσης πριν ακόμη μπει ο χειμώνας, με το πετρέλαιο θέρμανσης να ετοιμάζεται να κάνει πρεμιέρα στις 15 Οκτωβρίου σε επίπεδα που προκαλούν ανησυχία στα νοικοκυριά. Εάν η διάθεση ξεκινούσε σήμερα, η τιμή στην Αττική θα έφτανε περίπου τα 1,92 ευρώ το λίτρο, ενώ σε αρκετές περιοχές της χώρας θα μπορούσε να αγγίξει τα 1,96-1,97 ευρώ.
Την ίδια ώρα, ούτε οι εναλλακτικές λύσεις προσφέρουν εύκολη διέξοδο. Το φυσικό αέριο κινείται στα 70 ευρώ/MWh στο ευρωπαϊκό TTF, ενώ η τελική τιμή για τον καταναλωτή διαμορφώνεται περίπου στα 0,110 ευρώ/kWh, αυξημένη κατά 39,8% σε σχέση με πέρυσι. Στο ρεύμα, η χονδρεμπορική αγορά κλείνει τον Σεπτέμβριο στα 156,31 ευρώ/MWh, περίπου 17% υψηλότερα από τον Αύγουστο, αυξάνοντας την πίεση και στα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν ηλεκτρική ενέργεια για θέρμανση.
Έτσι, ο φετινός χειμώνας βρίσκει τους καταναλωτές αντιμέτωπους με ακριβότερες βασικές επιλογές θέρμανσης, την ώρα που η κυβέρνηση ετοιμάζει παρεμβάσεις και ενίσχυση των μέτρων στήριξης. Οι τελικές τιμές του πετρελαίου θέρμανσης θα εξαρτηθούν από την πορεία του πετρελαίου στις διεθνείς αγορές, ενώ κρίσιμος παράγοντας για φυσικό αέριο και ρεύμα θα είναι η εξέλιξη των διεθνών τιμών και της ζήτησης κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Το σκηνικό επιβαρύνεται από την πορεία των διεθνών αγορών. Το Brent κινούνταν χθες κοντά στα 103,81 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI στα 90,49 δολάρια, καθώς οι ανησυχίες για την προσφορά πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή εξακολουθούν να επηρεάζουν τις αγορές.
Τσάφος: Πρέπει να ανανεώσουμε τις προσπάθειες για ενεργειακή ασφάλεια
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο υφυπουργός Ενέργειας Νίκος Τσάφος, μιλώντας χθες στην Άτυπη Σύνοδο των Υπουργών Ενέργειας στο Δουβλίνο, έθεσε στο επίκεντρο την ανάγκη ενίσχυσης της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας, επισημαίνοντας ότι οι συνθήκες στην αγορά έχουν αλλάξει σημαντικά.
«Σήμερα, στην Άτυπη Σύνοδο των Υπουργών Ενέργειας στο Δουβλίνο, αναφέρθηκα στην ανάγκη να ανανεώσουμε και να ενισχύσουμε τις προσπάθειές μας για την ενεργειακή ασφάλεια.
Η αρχιτεκτονική της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης σχεδιάστηκε σε μια διαφορετική εποχή – όταν η ενέργεια ήταν σχετικά φθηνή και οι διαταραχές στον εφοδιασμό σπάνιες.
Όμως, αυτός δεν είναι ο κόσμος στον οποίο ζούμε σήμερα.
Όλοι συμφωνούμε ότι ο μετασχηματισμός του ενεργειακού μας συστήματος θα μας καταστήσει πιο ασφαλείς και πιο ανθεκτικούς. Πρόκειται, όμως, για μια μακροπρόθεσμη μετάβαση. Δεν πρόκειται να γίνει από τη μια μέρα στην άλλη. Ο προορισμός είναι σαφής, αλλά η διαδρομή θα έχει δυσκολίες. Και πρέπει να είμαστε καλύτερα προετοιμασμένοι γι’ αυτήν.
Καταρχάς, χρειαζόμαστε περισσότερα δεδομένα, περισσότερη ανάλυση και περισσότερες δοκιμές αντοχής – στο πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και την ηλεκτρική ενέργεια – ώστε να χαρτογραφήσουμε τους κινδύνους και να σχεδιάσουμε σωστά τις κατάλληλες πολιτικές απαντήσεις.
Παράλληλα, πρέπει να είμαστε ειλικρινείς ως προς τα σημεία στα οποία οι διαφορετικοί στόχοι μας ενδέχεται να έρχονται σε σύγκρουση μεταξύ τους.
Η δυναμικότητα διύλισης αποδεικνύει αυτή τη στιγμή την αξία της. Ωστόσο, τις τελευταίες δύο δεκαετίες έχουμε χάσει το 15% της δυναμικότητας διύλισης στην ΕΕ, με αποτέλεσμα η Ευρώπη να παρουσιάζει έλλειμμα σε προϊόντα όπως το ντίζελ και τα αεροπορικά καύσιμα. Και εάν τα διυλιστήριά μας ήταν πλήρως εκτεθειμένα στις σημερινές τιμές του CO₂, η ανταγωνιστικότητά τους θα δεχόταν σοβαρό πλήγμα.
Στο φυσικό αέριο, έχουμε έναν στόχο πλήρωσης των αποθηκών για τον οποίο δεν είμαστε βέβαιοι ότι εξακολουθεί να είναι αναγκαίος, ενώ παράλληλα δεν έχουμε τη δυνατότητα να προσαρμοζόμαστε όταν τα μηνύματα των τιμών λειτουργούν αποτρεπτικά για την επαναπλήρωση των αποθηκών. Επίσης, μιλάμε για συνεργασία με αξιόπιστους εταίρους, την ίδια στιγμή που διαθέτουμε ένα πλαίσιο που αποθαρρύνει τις επενδύσεις σε υποδομές φυσικού αερίου και μια διάρθρωση της αγοράς που καθιστά δύσκολη τη σύναψη μακροπρόθεσμων συμβάσεων προμήθειας.
Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης θα ενισχυθεί καθώς επενδύουμε στους πόρους που διαθέτουμε. Δεν υπάρχει, όμως, επίσης αμφιβολία ότι οι προκλήσεις που θα αντιμετωπίσουμε στην πορεία είναι πολύ μεγαλύτερες – και πολύ πιο σύνθετες – από όσο ίσως είχαμε αρχικά εκτιμήσει.
Γι’ αυτό, οι θεσμοί και οι πολιτικές μας πρέπει να προσαρμοστούν, ώστε να μας βοηθήσουν να ανταποκριθούμε αποτελεσματικά στις συνθήκες του κόσμου στον οποίο ζούμε σήμερα».
Πετρέλαιο θέρμανσης: Πρεμιέρα «φωτιά» πάνω από τα 1,90 ευρώ
Η περίοδος διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης ξεκινά επίσημα στις 15 Οκτωβρίου, όμως εάν η αγορά άνοιγε σήμερα, η τιμή στην Αττική θα έφτανε περίπου στα 1,92 ευρώ το λίτρο, έναντι 1,10 ευρώ το λίτρο στην έναρξη της περυσινής περιόδου.
Φυσικά αυτές οι τιμές δεν ισχύουν σε όλη τη χώρα, αφού ανά περιοχή διαφοροποιούνται, με αποτέλεσμα να φτάνουν ακόμα και τα 1,96 με 1,97 ευρώ το λίτρο. Η αύξηση της τιμής φτάνει ακόμα και 74,55% σε σχέση με την περυσινή έναρξη.
Με αυτά τα δεδομένα, η τιμή εκκίνησης της φετινής περιόδου θέρμανσης διαμορφώνεται σε επίπεδα πολύ υψηλότερα από πέρυσι, πριν ακόμη υπολογιστεί η επίδραση των μέτρων στήριξης που σχεδιάζει η κυβέρνηση.
Το ύψος της τελικής τιμής θα εξαρτηθεί από την πορεία του πετρελαίου στις διεθνείς αγορές μέχρι την έναρξη της διάθεσης, αλλά και από τις παρεμβάσεις που θα αποφασιστούν για τη στήριξη των νοικοκυριών.
Φυσικό αέριο: Στα 70 ευρώ το TTF, στα 11 λεπτά η λιανική
Το φυσικό αέριο αποτελεί τη δεύτερη βασική επιλογή για τη θέρμανση των νοικοκυριών, όμως ούτε εδώ η εικόνα είναι χωρίς πιέσεις.
Η τελική τιμή για τον καταναλωτή, συμπεριλαμβανομένων ρυθμιζόμενων χρεώσεων, φόρων και ΦΠΑ, διαμορφώνεται σήμερα περίπου στα 0,110 ευρώ ανά κιλοβατώρα, έναντι 0,0787 ευρώ/kWh τον Σεπτέμβριο του 2025. Η αύξηση φτάνει έτσι περίπου το 39,8%.
Στη χονδρεμπορική αγορά, το ολλανδικό TTF, το ευρωπαϊκό σημείο αναφοράς για το φυσικό αέριο, κινούνταν χθες γύρω από τα 70 ευρώ/MWh. Η τιμή είναι σημαντικά υψηλότερη από τα επίπεδα πριν από την έναρξη της νέας ενεργειακής αναταραχής, ενώ οι αναλυτές προειδοποιούν για νέες πιέσεις κατά τη διάρκεια της χειμερινής ζήτησης.
Η κατάσταση αναμένεται να γίνει πιο δύσκολη εξαιτίας των αποθεμάτων φυσικού αερίου στην Ευρώπη που βρίσκονται περίπου στο 70% της χωρητικότητας, ενώ σημαντικό ρόλο θα παίξει και το πόσο κρύος θα είναι ο φετινός χειμώνας.
Για τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν φυσικό αέριο, το κόστος παραμένει έτσι χαμηλότερο από το πετρέλαιο θέρμανσης, αλλά η διαφορά περιορίζεται σε σχέση με πέρυσι.
Ρεύμα: Στα 109,57 ευρώ στις 30 Σεπτεμβρίου
Στην ηλεκτρική ενέργεια, η εικόνα είναι επίσης πιεστική για τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν κλιματιστικά, ηλεκτρικές θερμάστρες ή αντλίες θερμότητας για τη θέρμανσή τους.
Η τιμή στην Αγορά Επόμενης Ημέρας για σήμερα, 30 Σεπτεμβρίου, υποχωρεί κατά 10,16% και διαμορφώνεται στα 109,57 ευρώ/MWh, σε σχέση με την προηγούμενη ημέρα.
Σε επίπεδο μήνα, όμως, η εικόνα είναι πολύ διαφορετική. Η μέση χονδρεμπορική τιμή του Σεπτεμβρίου διαμορφώνεται περίπου στα 156,31 ευρώ/MWh, έναντι 133,4 ευρώ/MWh τον Αύγουστο, 109,95 ευρώ/MWh τον Ιούλιο και 92,93 ευρώ/MWh τον Ιούνιο.
Παρά τη βελτίωση των τελευταίων ημερών, η αύξηση κατά περίπου 17% στη χονδρική θεωρείται σημαντική και αναμένεται να μεταφερθεί εν μέρει στα πράσινα και κίτρινα τιμολόγια λιανικής των παρόχων για τον μήνα Οκτώβριο.
Από τον Ιούλιο μέχρι σήμερα η άνοδος αγγίζει το 43,6%, ενώ σε σχέση με τον Μάιο, όταν η μέση τιμή ήταν 88,98 ευρώ/MWh, η αύξηση φτάνει περίπου το 77,5%.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται μόλις μία ημέρα πριν από τις ανακοινώσεις των προμηθευτών για τα πράσινα τιμολόγια του Οκτωβρίου. Ήδη η μέση χρέωση στα πράσινα τιμολόγια κινείται τον Σεπτέμβριο στα 20,73 λεπτά/kWh, ενώ η μέση τελική χρέωση, μαζί με τις ρυθμιζόμενες χρεώσεις, διαμορφώνεται περίπου στα 63,14 ευρώ για τα πράσινα, 61,08 ευρώ για τα μπλε και 56,10 ευρώ για τα κίτρινα τιμολόγια.
Μοναδική «παρηγοριά» για τους καταναλωτές που θέλουν να έχουν προβλεψιμότητα στο κόστος θέρμανσης αποτελούν τα σταθερά «μπλε» τιμολόγια. Η ΔΕΗ έδωσε τον τόνο με το ΔΕΗ myHome Online στα 0,115 €/kWh, προσφέροντας τη δυνατότητα στους καταναλωτές να κλειδώσουν σταθερή τιμή για την κατανάλωσή τους.
Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, η αβεβαιότητα για την πορεία των χονδρεμπορικών τιμών κατά τους χειμερινούς μήνες ενισχύει το ενδιαφέρον για σταθερά τιμολόγια, ιδιαίτερα από νοικοκυριά που χρησιμοποιούν ηλεκτρική ενέργεια για θέρμανση.
Το επίδομα θέρμανσης και οι παρεμβάσεις της κυβέρνησης
Η υψηλή τιμή εκκίνησης του πετρελαίου θέρμανσης καθιστά κρίσιμο το ύψος της στήριξης που θα δοθεί στα νοικοκυριά. Η κυβέρνηση αναμένεται να εξειδικεύσει τα μέτρα για τη θέρμανση κοντά στην έναρξη της περιόδου διάθεσης, στις 15 Οκτωβρίου.
Το επίδομα θέρμανσης καλύπτει διαφορετικές μορφές ενέργειας, μεταξύ των οποίων το πετρέλαιο θέρμανσης, το φυσικό αέριο και την ηλεκτρική ενέργεια, αλλά και καυσόξυλα και πέλετ, με τα ποσά και τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια να καθορίζουν τους δικαιούχους.
Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της «Ημερησίας», στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου έχει βρεθεί το σενάριο της αύξησης της επιδότησης που εφαρμόζεται από τα μέσα Αυγούστου στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης, η λιανική τιμή του οποίου πάντως έχει εκτοξευθεί πάνω από τα 2,20 ευρώ το λίτρο, παρά τη διπλή επιδότηση από κράτος και διυλιστήρια.
Οι σχετικές ανακοινώσεις θα γίνουν σήμερα Τετάρτη, 30 Σεπτεμβρίου, ημέρα κατά την οποία θα πραγματοποιηθεί και υπουργικό συμβούλιο, με τον Πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, να ανακοινώνει, πιθανότατα, την αυξημένη επιδότηση σε μια προσπάθεια να χαλιναγωγηθούν οι αυξήσεις στα καύσιμα.
Από τα μέσα Αυγούστου ισχύει:
Επιδότηση 0,10€/lt από το κράτος
Έκπτωση 0,05€/lt από τα διυλιστήρια
Το πιθανότερο σενάριο είναι να αυξηθεί η κρατική επιδότηση από 0,10 έως 0,20 ευρώ το λίτρο, ενώ αναμένεται και η αντίστοιχη απόφαση των διυλιστηρίων για τη δική τους συμμετοχή.
Στόχος είναι να συγκρατηθεί η τιμή του πετρελαίου κίνησης, αν και δεν αναμένεται οι νέες παρεμβάσεις να ρίξουν την τελική λιανική τιμή κάτω από τα 2 ευρώ το λίτρο.
Για τα νοικοκυριά, ωστόσο, το βασικό μέτωπο πλέον είναι άλλο: πόσο θα κοστίσει η θέρμανση τον φετινό χειμώνα και ποια επιλογή θα επιβαρύνει λιγότερο τον οικογενειακό προϋπολογισμό. Το πετρέλαιο ξεκινά από πολύ υψηλή βάση, το φυσικό αέριο έχει αυξηθεί σημαντικά σε σχέση με πέρυσι και το ρεύμα μπαίνει στον χειμώνα με αυξημένη χονδρεμπορική τιμή.