“Καταραμένο νησί”: Η πολυτελής επένδυση των 100 δισ. για ψηφιακούς νομάδες και απατεώνες

Έφοδοι της αστυνομίας επιφέρουν νέα πλήγματα στη φήμη του προβληματικού έργου Forest City στη Μαλαισία, το οποίο υποστηρίζεται από κινεζικά κεφάλαια.

  • OWEN WALKER ΑΠΟ ΤΟ FOREST CITY ΤΗΣ ΜΑΛΑΙΣΙΑΣ

Το Forest City της Μαλαισίας προβάλλεται ως οικιστικό και ψυχαγωγικό θέρετρο πολυτελείας. Ωστόσο, όταν η αστυνομία πραγματοποίησε πρόσφατα έφοδο σε ουρανοξύστη του κατάφυτου συγκροτήματος, δεν συνάντησε ευκατάστατους κατοίκους, αλλά μια φερόμενη επιχείρηση διαδικτυακής απάτης (scam) στελεχωμένη από εκατοντάδες Κινέζους υπηκόους.

«Ήταν μια πολύ μεγαλύτερη επιχείρηση από ό,τι περιμέναμε», δήλωσε άτομο που συμμετείχε στην έφοδο της 15ης Ιουλίου. «Χρειαστήκαμε δύο ημέρες μόνο για τη διεκπεραίωση της γραφειοκρατίας».

Η επιχείρηση αυτή, που θύμιζε πρόσφατες εφόδους σε αρχηγεία διαδικτυακής απάτης σε μισογκρεμισμένα κτίρια των φτωχότερων περιοχών της Νοτιοανατολικής Ασίας, ήταν απλώς ένα ακόμη πλήγμα στη φήμη του Forest City. Πρόκειται για μια ανάπτυξη κινεζικών συμφερόντων, συνιδιοκτησίας του βασιλιά της Μαλαισίας, την οποία προωθούν η Κουάλα Λουμπούρ και η κυβέρνηση της πολιτείας Τζοχόρ.

Το έργο των $100 δισ., στα ανοιχτά του νότιου άκρου της πολιτείας και μόλις ένα μίλι από τη Σιγκαπούρη, προσέλκυσε εκ νέου αρνητική διεθνή δημοσιότητα μία εβδομάδα αργότερα. Το κλείσιμο του Network School – μιας αμερικανικής startup κοινότητας συστεγαζόμενων εταιρειών (co-living) – από τις τοπικές αρχές προκάλεσε την οργή της Ουάσινγκτον.

Όλα αυτά αποτελούν πλήγμα για το τεχνητό νησί, το οποίο διαφημιζόταν ως «ονειρεμένος παράδεισος» όταν εγκαινιάστηκε το 2014.

«Πρόκειται για ένα καταραμένο νησί», δήλωσε Αμερικανός εργαζόμενος στον τομέα της τεχνολογίας, περπατώντας στους άδειους δρόμους του συγκροτήματος την περασμένη εβδομάδα.

Το Forest City προοριζόταν να αποτελέσει σύμβολο της παγκόσμιας πρωτοβουλίας υποδομών Belt and Road του Πεκίνου, επιδεικνύοντας την οικονομική ισχύ της Κίνας και προβάλλοντας τη διεθνή της επιρροή. Το σχέδιο προέβλεπε τη δημιουργία μιας υπερσύγχρονης πόλης 700.000 κατοίκων. Ωστόσο, η δυσκολία προσέλκυσης αγοραστών και η κρίση στην κινεζική αγορά ακινήτων μετέτρεψαν το έργο σε μια αραιοκατοικημένη πόλη-φάντασμα γεμάτη ουρανοξύστες.

Η προβληματική ανάπτυξη της Forest City στη Μαλαισία

Η προβληματική ανάπτυξη της Forest City στη Μαλαισία FT

Το Forest City αποτελεί κοινοπραξία της κινεζικής εταιρείας ακινήτων Country Garden και της Esplanade Danga 88, μιας ιδιωτικής εταιρείας που ελέγχεται από τον Σουλτάνο Ibrahim Iskandar, τον λάτρη των μοτοσικλετών ηγεμόνα του Τζοχόρ, ο οποίος εκτελεί χρέη βασιλιά της Μαλαισίας στο πλαίσιο της πενταετούς εκ περιτροπής μοναρχίας της χώρας.

Η ανάπτυξη σχεδιάστηκε ως μια σειρά από πυκνοδομημένους ουρανοξύστες δίπλα σε ένα πολυτελές ξενοδοχείο, με καταστήματα και εστιατόρια κατά μήκος μιας ακτογραμμής 4 χιλιομέτρων. Στους παρακείμενους φοινικώνες λειτουργεί επίσης ένα πρότυπο θέρετρο γκολφ.

Τα διαμερίσματα προωθήθηκαν αρχικά σε Κινέζους υπηκόους ως επενδυτικές ευκαιρίες, αλλά και ως κατοικίες για συνταξιούχους και νεαρές οικογένειες. Οι τιμές ξεκινούσαν από τις 780.000 ρινγκίτ ($190.000) για ένα διαμέρισμα δύο δωματίων.

Για ορισμένους, η απόφαση αυτή αποδείχθηκε επιτυχής. Η Maggie Gao εγκαταστάθηκε εκεί το 2019 από το Πεκίνο με τον σύζυγο και τον γιο της. Πρόσφατα παραιτήθηκε από την εξ αποστάσεως εργασία της σε κινεζική εταιρεία τεχνολογίας για να ανοίξει μια καφετέρια στην παραλία.

«Οι ρυθμοί ζωής εδώ είναι πολύ πιο ήρεμοι σε σχέση με τις κινεζικές πόλεις», αναφέρει η Gao. «Όλα είναι καλοδιατηρημένα. Μας αρέσει εδώ και θέλουμε να μείνουμε».

Ωστόσο, η ίδια σημειώνει ότι πολλοί γείτονές της από την Κίνα επέστρεψαν στη χώρα τους κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19 και αδυνατούσαν να πουλήσουν τα ακίνητά τους. Όσοι δεν μπορούσαν να εξυπηρετήσουν τα στεγαστικά τους δάνεια είδαν τα διαμερίσματά τους να κατάσχονται.

Με την αγορά ακινήτων της Κίνας να παραμένει σε ύφεση, η υπερχρεωμένη Country Garden αδυνατεί να θέσει σε προτεραιότητα το μεγαλύτερο έργο της στο εξωτερικό. Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε ένα συγκρότημα εκτεινόμενο σε τέσσερα νησιά, όμως ούτε το πρώτο δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμη.

Τα τελευταία χρόνια, οι κυβερνήσεις της Μαλαισίας και του Τζοχόρ προσπάθησαν να προσελκύσουν επιχειρήσεις στην περιοχή, προβάλλοντας τη ψηφιακή της υποδομή και προσφέροντας σε αλλοδαπούς εργαζόμενους εξπρές διαδικασίες άδειας διαμονής και χαμηλή φορολογία.

Το Forest City διαφημίστηκε ως κέντρο για οικογενειακά γραφεία διαχείρισης περιουσίας (family offices) και εταιρείες fintech, στο πλαίσιο της ειδικής οικονομικής ζώνης που εγκαινιάστηκε πέρυσι για τη σύνδεση του Τζοχόρ με τη Σιγκαπούρη.

Ωστόσο, τα κίνητρα αυτά φάνηκε να προσελκύουν και ανεπιθύμητα στοιχεία.

Η αστυνομία του Τζοχόρ ανακοίνωσε ότι οι έφοδοι σε δύο διαφορετικά κυκλώματα απάτης τον περασμένο μήνα – συμπεριλαμβανομένης της εφόδου σε 27 διαμερίσματα σε πέντε ορόφους οικιστικού πύργου στο Forest City και μιας δεύτερης σε πέντε μονοκατοικίες – οδήγησαν στη σύλληψη 335 ατόμων.

Μεταξύ αυτών ήταν 309 Κινέζοι υπήκοοι, 19 Ινδονήσιοι, τέσσερις πολίτες της Μιανμάρ και τρεις Μαλαισιανοί. Οι επιχειρήσεις αφορούσαν εικαζόμενες απάτες επενδύσεων, κρυπτονομισμάτων και αισθηματικές απάτες (romance scams). Τέτοιες δραστηριότητες προκαλούν ανησυχία στη γειτονική Σιγκαπούρη, της οποίας οι πολίτες αποτελούν συχνά στόχο.

Στον οικιστικό πύργο, η αστυνομία ανακάλυψε κατάστημα που πουλούσε στιγμιαία νουντλς αποκλειστικά για τους εργαζόμενους, στους οποίους απαγορευόταν η έξοδος από το κτίριο, σύμφωνα με πηγή της επιχείρησης. Επίσης, βρέθηκαν αποσυνδεδεμένες μονάδες κλιματισμού και καινούργια έπιπλα.

«Φαινόταν να λειτουργούν λιγότερο από έναν μήνα», ανέφερε η ίδια πηγή, προσθέτοντας ότι πιθανότατα επρόκειτο για εγκληματίες που διέφυγαν από συγκροτήματα τα οποία έκλεισε η αστυνομία σε άλλα μέρη της Νοτιοανατολικής Ασίας. «Πρόκειται απλώς για φαινόμενο διάχυσης».

Η Country Garden, η Esplanade Danga 88 και η κυβέρνηση του Τζοχόρ δεν ανταποκρίθηκαν σε αιτήματα για σχολιασμό. Η αστυνομία του Τζοχόρ αρνήθηκε να προβεί σε επιπλέον δηλώσεις. Καμία επικοινωνία δεν κατέστη δυνατή με τους συλληφθέντες.

Forest City

Forest City istock

Δεν υπάρχουν ενδείξεις οργανωμένου εγκλήματος στο Network School, τη startup κοινότητα συστεγαζόμενων που έκλεισε πρόσφατα και είχε ιδρυθεί στο Forest City από τον Αμερικανό επιχειρηματία τεχνολογίας Balaji Srinivasan.

Ο Srinivasan, πρώην τεχνικός διευθυντής (CTO) του ανταλλακτηρίου κρυπτονομισμάτων Coinbase, ίδρυσε το Network School το 2024 με στόχο τη δημιουργία μιας «πρωτοποριακής κοινότητας τεχνο-αισιόδοξων».

Εκατοντάδες ψηφιακοί νομάδες από όλο τον κόσμο εγκαταστάθηκαν εκεί, προσελκυσμένοι από το πακέτο διαμονής, διατροφής και χώρου εργασίας – καθώς και από προνόμια όπως εργαστήρια προγραμματισμού, μαθήματα γλωσσών και προγράμματα ευεξίας – με κόστος από $1.500 τον μήνα.

Η κοινότητα όμως κατέρρευσε απότομα τον περασμένο μήνα, μετά από καταγγελίες στο διαδίκτυο ότι ανάμεσα στα μέλη της βρίσκονταν Ισραηλινοί υπήκοοι. Η Μαλαισία, η οποία διατηρεί στενούς δεσμούς με την Παλαιστίνη, δεν αναγνωρίζει το Ισραήλ και απαγορεύει την είσοδο σε κατόχους ισραηλινών διαβατηρίων χωρίς ειδική άδεια.

Οι αρχές της Μαλαισίας διεξήγαγαν έρευνα και διέταξαν την αναστολή λειτουργίας του Network School, επικαλούμενες παραβάσεις αδειοδότησης και όχι μεταναστευτικά ζητήματα. Ωστόσο, οι δηλώσεις του Πρωθυπουργού Anwar Ibrahim ότι τυχόν Ισραηλινοί θα απελαθούν, ώθησαν το Στέιτ Ντιπάρτμεντ των ΗΠΑ να καλέσει τον πρέσβη της Μαλαισίας για εξηγήσεις, προκαλώντας παράλληλα αντιδράσεις στο αμερικανικό Κογκρέσο.

Ο Srinivasan – ο οποίος αρνήθηκε ότι τα μέλη παραβίασαν τους μεταναστευτικούς κανόνες – ανακοίνωσε ότι ο οργανισμός θα μεταφέρει τη δραστηριότητά του στο Καζακστάν.

Μέχρι την περασμένη εβδομάδα, οι σημάνσεις του Network School στο Marina Hotel του Forest City είχαν αφαιρεθεί εσπευσμένα, ενώ η καφετέρια του λόμπι άλλαξε επωνυμία.

Παρότι τα περισσότερα μέλη είχαν ήδη αποχωρήσει, ορισμένα παρέμεναν στο φουαγιέ και το γυμναστήριο του ξενοδοχείου.

Εργαζόμενος στον τομέα της τεχνολογίας από τη Βενεζουέλα ανέφερε ότι είχε φτάσει στο Forest City δύο εβδομάδες νωρίτερα για να γνωρίσει την κοινότητα.

«Είναι μεγάλο κρίμα αυτό που συνέβη, αλλά δεν με αποθαρρύνει», δήλωσε. «Θα εξέταζα σοβαρά το ενδεχόμενο να ανοίξω μια επιχείρηση εδώ. Οι εγκαταστάσεις είναι εξαιρετικές και επικρατεί απόλυτη ησυχία – ένα ιδανικό περιβάλλον για να εργαστεί κανείς».