Νέο αφήγημα, προκειμένου η επίσκεψή του πρωθυπουργού Κ. Μητσοτάκη στη ΔΕΘ στις 7 Σεπτεμβρίου να σηματοδοτήσει μία επανεκκίνηση για την κυβέρνηση, αναζητεί εναγωνίως το Μέγαρο Μαξίμου.
Στο κυβερνητικό επιτελείο επικρατεί εύλογη αγωνία για τα ευρήματα των πρώτων δημοσκοπήσεων που θα δουν το φως της δημοσιότητας στις αρχές του επόμενου μήνα, αφού, παρά την προσπάθεια να αμβλυνθούν οι δυσμενείς εντυπώσεις για το γεγονός ότι μετά από τόσα πολυδιαφημισμένα νέα μέτρα και η πρόσφατη καταστροφική πυρκαγιά έφτασε για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες στον αστικό ιστό της πρωτεύουσας, κατακαίοντας πάνω από 100.000 στρέμματα δάσους, κατοικίες, επιχειρήσεις κλπ., το κλίμα για το κυβερνητικό κόμμα εικάζεται βασίμως ότι θα επιβαρυνθεί περαιτέρω.
Επιπρόσθετα, το δημοσιονομικό αποτύπωμα των μέτρων στήριξης των πυρόπληκτων κατοίκων και περιοχών στενεύει ακόμα περισσότερο τα περιθώρια για την ανακοίνωση σημαντικών και ουσιαστικών μέτρων από τον πρωθυπουργό στη ΔΕΘ. Ούτως ή άλλως, εδώ και καιρό από την κυβέρνηση εκπέμπεται το μήνυμα ότι οι αντοχές της οικονομίας είναι συγκεκριμένες και οι όποιες εξαγγελίες θα πρέπει να είναι στοχευμένες και λελογισμένες. Πολύ περισσότερο με δεδομένο ότι μετά από μία πενταετία δημοσιονομικής χαλαρότητας, επανέρχεται σε ισχύ το αναθεωρημένο Σύμφωνο Σταθερότητας, με πολύ συγκεκριμένες και «σφικτές» υποχρεώσεις, σε ένα εξαιρετικά δυσοίωνο και ρευστό διεθνές περιβάλλον.
Το πρωτόγνωρο στην παντοκρατορία Μητσοτάκη των προηγούμενων ετών
Το πλέον ανησυχητικό, ωστόσο, όπως σχεδόν ανοικτά παραδέχονται ακόμα και κυβερνητικά στελέχη, είναι ότι από τις ευρωεκλογές και μετά, η κυβέρνηση αδυνατεί να βελτιώσει την εικόνα της, με αποτέλεσμα να παγιώνεται η αίσθηση της αναποτελεσματικότητας και των δυσλειτουργιών στη λειτουργία της.
«Κυβερνάμε πλέον πέντε χρόνια. Δεν μπορούμε ούτε να φορτώνουμε τα λάθη στους προηγούμενους, ούτε να ισχυριζόμαστε ότι κάναμε το καλύτερο, όταν η φωτιά έφτασε στη Χαλάνδρι», λένε γαλάζια στελέχη, που θεωρούν ότι πρέπει πάση θυσία να βρεθεί ένα νέο αφήγημα -όχι αυτό της συνέχισης με μεγαλύτερη ένταση των μεταρρυθμίσεων, το οποίο, όπως αποδείχθηκε στην ευρωκάλπη, «δεν πιάνει» πλέον.
Στο ερώτημα, βεβαίως, ποιο θα μπορούσε να είναι το διακύβευμα και αν η υλοποίησή του περνά μέσα από πιθανές νέες αλλαγές στο κυβερνητικό σχήμα, άπαντες είναι επιφυλακτικοί έως αμήχανοι. Μέχρι σήμερα, οι όποιες αλλαγές σε επίπεδο προσώπων αποδείχθηκαν μη ικανές να αλλάξουν την εικόνα, ενώ σε ό,τι αφορά το πολιτικό αφήγημα, όλοι αντιλαμβάνονται ότι οι τομείς που χρίζουν βελτίωσης είναι συγκεκριμένοι και ως εκ τούτου, οτιδήποτε παραμένει σε επίπεδο επικοινωνιακής διαχείρισης και δεν μεταφράζεται σε ουσιαστική βελτίωση της λεγόμενης καθημερινότητας των πολιτών, από την ακρίβεια μέχρι την υγεία, την παιδεία κ.α., δύσκολα θα μπορέσει να ανακόψει τη συνεχιζόμενη κυβερνητική φθορά.
Σε όλα, δε, τα παραπάνω, θα πρέπει να προστεθεί και η εσωκομματική πινελιά που έσπευσαν να βάλουν αρκετοί γαλάζιοι βουλευτές, οι οποία διαμήνυσαν -και έδωσαν ήδη ένα πρώτο δείγμα ότι το εννοούν- ότι δεν προτίθενται να παραμείνουν άλλο στο περιθώριο των εξελίξεων και ότι θα είναι παρόντες και με άποψη σε κάθε κυβερνητική πρωτοβουλία. Από την επιλογή του/της νέας Προέδρου της Δημοκρατίας, ως τα νομοσχέδια και τις ρυθμίσεις που περιλαμβάνουν. Κάτι πρωτόγνωρο στα προηγούμενα χρόνια της παντοκρατορίας του πρωθυπουργού. Και όχι αμελητέο…
Προϋπολογισμός 2025 | Επικίνδυνη άσκηση ισορροπίας για την κυβέρνηση | Ποιες οι βασικές προτεραιότητες
Στην τελική ευθεία για την οριστικοποίηση των μεγεθών του προϋπολογισμού του 2025 εισέρχεται τις επόμενες ημέρες το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης, καθώς αρχίζουν οι συσκέψεις για την λήψη των αποφάσεων που θα αποτυπώσουν τις βασικές προτεραιότητες της οικονομικής πολιτικής για το επόμενο έτος.
Πρόκειται, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, για αποφάσεις σε βασικούς τομείς της οικονομίας που θα υπαγορεύονται από τις βασικές πολιτικές και οικονομικές προτεραιότητες της κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων η στήριξη των οικονομικά ευάλωτων, παράλληλα με την ανάγκη διατήρησης της δημοσιονομικής πειθαρχίας που προβλέπουν οι νέοι δημοσιονομικοί κανόνες της Ε.Ε., η συνέχιση της πολιτικής μείωσης των φόρων και η αντιμετώπιση των προβλημάτων της καθημερινότητας.
Έτσι, ο νέος προϋπολογισμός θα είναι μια άσκηση ισορροπίας ανάμεσα στις υποχρεώσεις τήρησης των νέων δημοσιονομικών κανόνων που θέτουν όριο 3% στην αύξηση των πρωτογενών δαπανών το 2025 και στην ανάγκη να συνεχιστεί η πολιτική στήριξης των χαμηλών εισοδημάτων, όπως έχει εξαγγείλει ήδη η κυβέρνηση, παράλληλα με την περαιτέρω μείωση των φορολογικών βαρών. Στην εξίσωση θα πρέπει να προστεθεί η κάλυψη βασικών κατηγοριών δαπανών στις οποίες περιλαμβάνονται οι δαπάνες για τα εξοπλιστικά, για τις νέες προσλήψεις που έχουν εξαγγελθεί και για την απονομή νέων συντάξεων, όπως και αυτές που αφορούν στην αντιμετώπιση των φαινομένων της κλιματικής αλλαγής.
«Σύμμαχος» της κυβέρνησης είναι βεβαίως, οι θετικές εξελίξεις στην εκτέλεση του φετινού προϋπολογισμού λόγω της αύξησης των εσόδων και του πρωτογενούς πλεονάσματος πέραν των στόχων που έχουν τεθεί, που αναμένεται να διευκολύνουν τη λήψη των αποφάσεων.
Οι βασικές εξαγγελίες για την οικονομική πολιτική του 2025 αναμένεται να γίνουν από τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, από το βήμα της ΔΕΘ στις αρχές Σεπτεμβρίου. Σε κάθε περίπτωση, ωστόσο, η κυβέρνηση έχει διαμηνύσει ότι δεν θα χαρακτηρίζονται από τη λογική των παροχών, θα είναι ισορροπημένες με βάση τις δυνατότητες της οικονομίας και τις ανάγκες της κοινωνίας.
Το Υπουργείο Οικονομικών έχει ήδη ανακοινώσει ότι στο τέλος του έτους θα χορηγηθεί πρόσθετο επίδομα στους συνταξιούχους που δεν λαμβάνουν ετήσιες αυξήσεις λόγω προσωπικής διαφοράς. Στο πλαίσιο αυτό, δεδομένης και της θετικής πορείας του φετινού προϋπολογισμού, αναμένεται να εξεταστεί η δυνατότητα ενίσχυσης και άλλων ευάλωτων ομάδων χαμηλόμισθων και χαμηλοσυνταξιούχων. Υπάρχουν, επίσης, εισηγήσεις για διεύρυνση της μείωσης των ασφαλιστικών εισφορών που έχουν εξαγγελθεί και προβλέπουν μείωσή τους 0,5% το 2025 και 0,5% το 2027.
Οι δημοσιονομικοί στόχοι του νέου προϋπολογισμού θα εναρμονίζονται με τις προβλέψεις του Προγράμματος Σταθερότητας και Ανάπτυξης 2024-2025. Σε αυτό προβλέπεται ότι το πρωτογενές πλεόνασμα για το 2025 και τα επόμενα χρόνια θα διαμορφωθεί στο 2,1% του ΑΕΠ. Αυτό αποτελεί προϋπόθεση για την περαιτέρω μείωση του δημόσιου χρέους, το οποίο αναμένεται να υποχωρήσει φέτος στο 143% του ΑΕΠ.